Wróciła wiosenna aura i coraz więcej osób spędza czas na świeżym powietrzu. To również czas, w którym zaczyna rosnąć aktywność kleszczy – a tym samym ryzyko kontaktu z patogenami, które przenoszą. Wśród nich jest wirus kleszczowego zapalenia mózgu, przed którym można skutecznie się chronić dzięki szczepieniu. To dobry moment, aby rozpocząć profilaktykę i przygotować organizm na nadchodzący sezon.
KZM – choroba, której nie można lekceważyć
Zakażenie wirusem KZM początkowo bywa trudne do rozpoznania. Objawy pojawiają się zazwyczaj po 7–14 dniach i mogą przypominać zwykłą infekcję. Występuje gorączka, bóle mięśni, osłabienie i ogólne złe samopoczucie. U części osób na tym etapie choroba ustępuje, jednak nie zawsze tak się dzieje.
W bardziej zaawansowanych przypadkach wirus przedostaje się do ośrodkowego układu nerwowego. Może to prowadzić do zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, mózgu, a nawet rdzenia kręgowego. Każdy potwierdzony przypadek KZM wymaga hospitalizacji, a przebieg choroby jest trudny do przewidzenia.
Długofalowe skutki zakażenia
Kleszczowe zapalenie mózgu może pozostawić trwałe konsekwencje zdrowotne. U części pacjentów dochodzi do powikłań neurologicznych, takich jak zaburzenia koncentracji, niedowłady, drżenia czy przewlekłe bóle głowy.
W przypadku zajęcia układu nerwowego trwałe następstwa występują nawet u 35–58% chorych. Co więcej, około 1 na 100 zakażeń kończy się zgonem. Wiele osób po przechorowaniu KZM wymaga długotrwałej rehabilitacji i leczenia.
W przypadku KZM nie istnieje leczenie przyczynowe. Oznacza to, że nie ma leku, który eliminuje wirusa z organizmu. Terapia polega wyłącznie na łagodzeniu objawów i wspieraniu funkcji życiowych pacjenta.
Z tego powodu największe znaczenie ma zapobieganie zakażeniu. Szczepienie wykonane przed kontaktem z zakażonym kleszczem jest najskuteczniejszą formą ochrony.
Jak działa szczepionka przeciw KZM
Szczepionki przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu są preparatami inaktywowanymi, które wyróżniają się wysoką skutecznością i dobrym profilem bezpieczeństwa. U ponad 95% zaszczepionych osób dochodzi do wytworzenia przeciwciał chroniących przed ciężkim przebiegiem choroby i jej powikłaniami.
Już po pierwszej dawce u około 90% zdrowych dorosłych pojawia się odpowiedź immunologiczna, jednak dopiero pełny schemat szczepienia zapewnia trwałą ochronę.
Podstawowy cykl szczepienia przeciw KZM obejmuje trzy dawki. Aby utrzymać odporność, konieczne jest przyjmowanie kolejnych dawek przypominających – pierwszej po trzech latach, a następnych co 3–5 lat, w zależności od wieku i stanu zdrowia.
W sytuacjach, gdy potrzebna jest szybka ochrona, możliwe jest zastosowanie schematu przyspieszonego. Polega on na podaniu dwóch dawek w odstępie 14 dni. Badania potwierdzają, że skuteczność tego rozwiązania jest porównywalna ze standardowym schematem.
Bezpieczeństwo szczepienia przeciw KZM
Szczepienie przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu jest dobrze tolerowane. Najczęściej występują łagodne reakcje miejscowe, takie jak ból, zaczerwienienie lub obrzęk w miejscu podania. U części osób mogą pojawić się krótkotrwałe objawy ogólne, takie jak stan podgorączkowy, osłabienie czy dolegliwości przypominające infekcję. Przeciwwskazaniami są m.in. ciężka reakcja alergiczna po wcześniejszej dawce oraz ostra choroba przebiegająca z gorączką.
Szczepienie przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu jest szczepieniem zalecanym i odpłatnym. Można je wykonać zarówno w placówkach podstawowej opieki zdrowotnej, jak i w prywatnych punktach szczepień, takim jak nasz – ul. Antoniukowska 56 w Białymstoku (Galeria Antoniuk – Apteka Rodzinna). Rejestracja: +48 85 30 70 860.
W przypadku osób zawodowo narażonych na kontakt z kleszczami koszt szczepienia może być pokrywany przez pracodawcę.